کودتای 28 مرداد؛ داستان «نفت» به نقل از «هویدا»!


کودتای 28 مرداد 1332 آتش «نفت» در این کشور بود. «نفت» در ایران قصه داشت و پس از آن «امیرعباس هویدا» نخست وزیر دوران پهلوی در چند جمله داستان خود را بیان کرد.

در سال 1287 از آنجایی که ایران نفت داشت، دولت های قاجار و پهلوی تصور می کردند که ایرانی ها قادر به استخراج نفت نیستند، بنابراین شرکت نفت انگلیس نفت ایران را خرید و فروش کرد و درصدی از درآمد خود را به دولت ایران داد. چقدر؟ حدود 16 درصد از سود خالص. وقتی نفت در سال 1329 در مجلس ملی شد، سفیر انگلیس در ایران اعلام کرد که انگلیس این قانون را قبول ندارد! در سال 1332 جنگ شروع شد و مصدق متواری و محمدرضا پهلوی فراری بود و هر سال بعد از آن عده ای بودند که می خواستند نفتشان مال خودشان باشد و مصادره می شدند. انگلیس و آمریکا هم در ایران کودتا کردند و دوباره!

در سال 1333 وقتی انگلیسی ها آمدند دوباره درباره یک قرارداد نفتی جدید به نام «قرارداد کنسرسیوم» صحبت کنند، مغرور به نظر می رسیدند و آمدند غنایم جنگی را تقسیم کنند و آن این بود: «انگلیسی ها قرارداد کنسرسیوم را نوشتند. که بر اساس آن اتباع خارجی ۲۵ سال نفت ایران را اکتشاف کردند، به آنها اجازه داده شد که این قرارداد را در مجموع ۴۰ سال تمدید کنند و همچنین هزینه‌های جدیدی از جمله هزینه‌های زیرساخت‌ها و راه‌سازی را به طرف ایرانی تحمیل کردند. و حتی میزبانی از کارمندان خود در ایران. این شرکت ها نیز از مالیات ایران معاف هستند. آنها چندین سال به دلیل جنبش ملی شدن نفت که به شرکت نفت انگلیس اجازه نداد نفت ایران را طبق روال گذشته بفروشد نگه داشته و غرامت دریافت کردند. قرارداد کنسرسیوم از قانون ایران مستثنی است به طوری که هیچ قوه مقننه حتی شورای ملی نمی تواند این قرارداد را تغییر دهد یا فسخ کند.»

غم انگیز بود اما آن روزها در ایران اینطور بود. بعدها در دهه 50 که می خواستند قرارداد جدید را جایگزین قرارداد کنسرسیوم کنند، امیرعباس هویدا نخست وزیر برای دفاع از این قرارداد جدید به مجلس رفت و ناخواسته ماجرای نفت و نفت اول و دوم در زمان قاجار را برای همه تعریف کرد. عصر. در دوران پهلوی. وی گفت: روابط بین کشورهای تولیدکننده نفت و شرکت های بزرگ نفتی در بیشتر 72 سال از زمان امضای اولین قرارداد نفتی در خاورمیانه بوده است. [قرارداد دارسی] ادامه دارد؛ عموماً بر اساس اساسنامه تأسیس شد و اداره امور صنعت نفت از نزدیک در اختیار شرکتهای نفتی بود. این شرکت ها نفت را هر طور که می خواستند و به مقداری که می خواستند استخراج می کردند و در جایی و به قیمتی که می خواستند می فروختند.